Bittou: kroniek van een melkerij-succes

13/06/2018

In juni 2016 lanceerde Oxfam-Solidariteit een eerste “Crowdfunding”. De bedoeling was de melkboerinnen van de mini-melkerij van Bittou, in Burkina-Faso, te helpen zich beter uit te rusten.

Twee weken na de lancering van de crowdfunding voor de melkboerinnen van Bittou slaagden we er in om het oorspronkelijk streefcijfer van 9.528 euro te bereiken en zelfs te overschrijden. Met welk resultaat? Laat ons even ter plaatse gaan kijken …

Maar eerst en vooral hartelijk dank aan alle mensen die hebben deelgenomen aan deze participatieve financiering. Dankzij hen kon het volgende materiaal aangekocht worden voor de melkboerinnen van Bittou:

  • een diepvriezer op zonne-energie van 433 l - dankzij de diepvriezer kan de melk in goede omstandigheden bewaard worden, zelfs in geval van stroompanne, en vermindert de energiekost.
  • 480 kg melkverpakkingen met het “Fairefaso”-label - Dankzij de verpakking wint de melkerij het vertrouwen van de consument omdat hij ziet dat de melk lokaal en duurzaam geproduceerd wordt.
  • een pasteuriseermachine op gas van 150 l - De nieuwe pasteuriseermachine vermindert aanzienlijk de pasteuriseertijd. Vroeger had men meer dan 6 uur nodig om 150 l te verwerken. Nu duurt dat… een half uur.
  • 10 ton veevoeder.

Deze investering heeft dus een duidelijk impact op de productie, maar ook op het leven van de melkboeren en -boerinnen. Inderdaad, de nieuwe uitrusting heeft het inkomen veilig gesteld van ongeveer 70 families.

Doordat de doelstelling van de Crowdfunding ruimschoots overschreden is – 12.958 euro voor een oorspronkelijk streefcijfer van 9.528 euro – heeft Oxfam ook een soortgelijk materiaal kunnen aankopen voor een andere melkerij, gelegen te Fada.

De Burkinabè aantrekken met een lokaal product.

Ibrahim Diallo is de voorzitter van UMPL-B. Deze Unie van mini-melkerijen en melkproducenten in Burkina Faso is de partner van Oxfam in dit project. Ze onderhoudt ook nauwe banden met het Belgisch duurzaam label Fairebel dat mee geholpen heeft met het op poten zetten van zijn Burkinese evenknie Fairefaso.


Wanneer men hem vraagt of de veranderingen teweeggebracht door de Crowdfunding voelbaar zijn is zijn antwoord ronduit “ja”. “De productie, verwerking en commercialisering van de melk zijn duidelijk verhoogd. Burkina Faso beleeft voor het ogenblik een echt elan van vaderlandsliefde, en de consumenten zijn fier wanneer men hen nationale producten aanbiedt. Het Fairefaso-label komt dus op het goede moment. Het succes is zo groot dat we de vraag niet kunnen volgen!”

Tegenover het ingevoerd melkpoeder, opvoeden tot de echte smaak van melk

De Afrikaanse markten worden overspoeld met ingevoerd poedermelk. De Europese overschotten komen onder die vorm in Afrika, en worden dan weer aangelengd met water. Deze aangelengde melk wordt verkocht tegen een prijs die lager is dan die van de lokale producenten. En ook al opent de schoolmarkt zich stilaan voor de lokaal geproduceerde melk, gebeurt het nog te vaak dat de aangelengde melk aangeboden wordt aan de leerlingen.

“Die smaken waaraan men zeer vroeg gewend geraakt worden de norm, legt Ibrahim uit. Wij proberen dus een impact te hebben op niveau van de scholen. Het is een kwestie van volksgezondheid, want onze melk is van betere kwaliteit. Maar het is ook een kwestie van ontwikkeling: de jonge generaties moeten ertoe aangezet worden lokaal te consumeren. Dus hopen we dat te kunnen veranderen, maar om toegang te krijgen tot de schoolkantines hebben we een engagement van de staat nodig.”

En weldra heel Afrika?

Voor Ibrahim zou het voorbeeld van Fairefaso zich als een olievlek kunnen uitbreiden. “Onlangs hebben we producenten van Mali, Niger, Senegal en andere Afrikaanse landen ontmoet. Zij hebben de mogelijkheden van het concept gezien, en overwegen het aan te passen aan hun afzetmarkt.

Men moet zich organiseren tegenover de concurrentie van de ingevoerde melk. De verkoop van de melk moet het de producenten mogelijk maken ervan te leven, en bijdragen tot de lokale economie. Daarom is een lokaal label, duidelijk aangebracht op de verpakking, van zo’n groot belang. Er bestaan merken die ogenschijnlijk lokaal zijn, maar in werkelijkheid is het niets anders dan ingevoerde en aangelengde melk.


In hun publieke redevoeringen zijn de beleidmakers redelijk positief over ons systeem. Maar in de feiten hebben we het toch zeer moeilijk om daadwerkelijke steun te krijgen, o.a. financieel. Wij van onze kant moeten de politieke verantwoordelijken bewijzen dat ons systeem werkt en rendabel is. Wij willen eerst en vooral constructief zijn.”

Wat Oxfam doet voor de melkboeren en –boerinnen in Burkina Faso

De rol van Oxfam is zeer belangrijk, en de Crowdfunding is er slechts een zichtbaar deel van. We steunen ook de Unie van mini-melkerijen in haar politiek pleidooi en we geven raad op vlak van organisatie. En tenslotte, bovenop de aankoop van materiaal, steunen we ook met opleidingen in veeteelttechnieken en financiering van veterinaire diensten.

Oxfam steunt eveneens de campagne “Mon lait est local” opgestart door de UMPL/B en haar bondgenoten in Burkina Faso en 5 andere landen van de regio.

Het Fairefaso is een mooie toekomst beschoren. Maar er moet nog heel wat gedaan worden alvorens ze op eigen vleugels kan vliegen. We zetten dit mooie avontuur verder met de steun van onze schenkers en partners, en houden u op de hoogte over de toekomstige ontwikkelingen.

 

 

Partner: