Hulp voor Mozambikaanse vrouwen die slachtoffer werden van geweld

25/02/2015

Oxfam zet zich al 40 jaar in om vrouwen in Mozambique meer rechten te geven, en toegang tot landbouwgrond, gezondheidszorgen en onderwijs. Oxfam-partner AMUDEIA is sinds 2008 gespecialiseerd in de opvang van vrouwen die slachtoffer werden van geweld.

37% van de vrouwen in Mozambique krijgt tijdens haar leven te maken met geweld. EN 45% van de getrouwde vrouwen wordt geconfronteerd met partnergeweld. Dat zijn confronterende cijfers, die in schril contrast staan met de vooruitgang op juridisch en politiek vlak in Mozambique.

Weinig te zeggen

Het Mozambikaanse parlement bestaat sinds 2014 voor bijna 40% uit vrouwen – een van de hoogste percentages ter wereld. Maar toch hebben vrouwen het in het dagelijkse leven slechts zelden voor het zeggen. Ze botsen tegen religieuze en culturele normen, die de dominante positie van mannen in stand houden.

Platteland

Bijna twee derde van de Mozambikaanse vrouwen woont op het platteland, ver verwijderd van het officiële justitiesysteem. Als er geweld gepleegd wordt, zijn gemeenschapstribunalen de enige toevlucht voor de vrouwen. De uitspraken van die tribunalen zijn gebaseerd op het gewoonterecht, waarbij vrouwen vaak gediscrimineerd worden.

Opvangcentrum voor slachtoffers

Oxfam-partner AMUDEIA is actief in Manhiça, een district in het zuiden van Mozambique dat grotendeels uit landbouwgebied bestaat. Partnergeweld en andere vormen van geweld op vrouwen zijn er schering en inslag. AMUDEIA helpt vrouwen die slachtoffer zijn van geweld.

Zo heeft AMUDEIA in 2007 een opvangcentrum voor slachtoffers opgestart. De organisatie is begonnen met cursussen voor vrouwen, zodat ze hun rechten beter leren kennen en verdedigen. De cursussen gaan over huiselijk geweld, maar ook over toegang tot landbouwgrond.

Oxfam en AMUDEIA

AMUDEIA en Oxfam begonnen in 2008 samen te werken, met de hulp van het Fórum Mulher (Vrouwenforum), een netwerk van meer dan 80 Mozambikaanse organisaties die vrouwenrechten verdedigen. Oxfam verleent financiële steun en hulp bij strategische planning, bij financieel en administratief management en bij de opleiding van het personeel.

Advocaten, psychologen en juristen

Het partnerschap wierp snel vruchten af. AMUDEIA heeft de infrastructuur van haar opvangcentrum aangepast, geschoold personeel aangeworven (waaronder advocaten en psychologen) en acht nieuwe juristen opgeleid.

Het opvangcentrum heeft een goede reputatie opgebouwd in de regio. Van 2008 tot 2013 hebben 3.000 vrouwen rechtstreeks beroep gedaan op de juridische en psychosociale diensten van AMUDEIA. Dankzij dit succes kon AMUDEIA uitbreiden en 28 nieuwe centra openen.

AMUDEIA-parlementsleden

Oxfam heeft het Fórum Mulher geholpen om de acties van haar organisaties te coördineren. Daardoor werd in 2009 een wet tegen huiselijk geweld aangenomen. Fórem Mulher heeft het debat gelanceerd op nationaal niveau, een mediacampagne gevoerd, onderzoek gedaan, optochten georganiseerd en sit-ins gehouden in het parlement.

AMUDEIA heeft, met de hulp van Oxfam, een fundamentele rol gespeeld bij de mobilisatie van vrouwen uit landbouwgebieden voor deze acties. Elke keer dat het wetsontwerp besproken werd, maakten bijna 200 vrouwen van AMUDEIA de reis gemaakt van Manhiça naar hoofdstad Maputo. Deze vrouwen werden zo bekend dat ze de AMUDEIA-parlementsleden genoemd werden.

Door de wet van 2009 kregen Mozambikaanse vrouwen voor de eerste keer in de geschiedenis wettelijke bescherming als ze slachtoffer waren van partnergeweld. Alleen al in 2010 hebben 10.000 vrouwen huiselijk geweld gerapporteerd aan de politie.

Oorzaken aanpakken

AMUDEIA en andere leden van het Fórum Mulher willen nu de onderliggende oorzaken van partnergeweld aanpakken. Ze spreken met mannen om de patriarchale verhoudingen in vraag te stellen. Ze moedigen vrouwen aan om leiderschap op te nemen en leren hen om de eerste tekenen van geweld herkennen op school. Ze werken alternatieve oplossingen uit voor slachtoffers die geen beroep kunnen doen op een vluchthuis.

In 2014 werden de organisaties van het Fórum Mulher betrokken bij de herzieningsprocedure van de strafwet van Mozambique. Dat heeft geleid tot het verwijderen van bepaalde artikelen over verkrachting, kindhuwelijken en polygamie.

 

 

Land: 
Partner: