Actief burgerschap

Vrouwen en mannen moeten zich kunnen wapenen tegen de oorzaken van armoede. Ze moeten regeringen, bedrijven en internationale organisaties ter verantwoording kunnen roepen. De Arabische Lente toont duidelijk aan dat burgers hun toekomst in eigen handen kunnen nemen. Oxfam wil dit vermogen opdrijven, zodat mannen en vrouwen uit de hele wereld zelf beslissen over hun lot.

  • Cambodja

    Voor textielarbeiders en -arbeidsters zijn de arbeidsvoorwaarden in Cambodja niet bepaald gunstig. Via vakbondsacties en met de steun van Oxfam kunnen zij steeds meer hun stem laten horen. De Schone Klerencampagne, die meerdere ngo’s, vakbonden en verenigingen groepeert, kan een concrete invloed uitoefenen op het terrein. Het maandloon werd daardoor al verhoogd van 43 tot 50 euro.

     

    Lees meer over
    Cambodja
    Actief burgerschap
  • Vietnam Shoes

    Arbeidsters in de schoenfabriek van Hai Phong worden aangemoedigd om zich te organiseren en lid te worden van het comité voor veiligheid en gezondheid. Deze arbeidster, die lid is van het comité, kan de problemen van haar collega’s aankaarten bij de directie. Via deze weg kunnen ook andere aspecten van hun tewerkstelling aangepakt worden. Zo kunnen zij bijvoorbeeld mee onderhandelen over hun loon, de arbeidsduur, premies, enz.

    Lees meer over
    Vietnam
    Actief burgerschap
  • Vakbondsvrouw Chansada Phetsadaheung (rechts) en de CEO van de Lao-Viet Bank hebben net een collectieve arbeidersovereenkomst ondertekend. Werknemers genieten in Laos vaak nog amper bescherming. Oxfam en haar partner LFTU helpen de vakbonden om daar verandering in te brengen. Een CAO is voor arbeiders en bedienden een cruciale stap op weg naar een waardig loon en eerlijke arbeidsomstandigheden. Chansada is dan ook bijzonder blij: “Werknemers die een klacht willen neerleggen staan vanaf nu niet meer alleen; als er een probleem is, gaan we als groep in dialoog met de bank!”

    Lees meer over
    Laos
    Actief burgerschap
    LFTU

De uitdagingen van actief burgerschap

Eén miljard mannen en vrouwen van de zeven miljard inwoners op onze planeet leeft vandaag in een situatie van extreme, onnodige armoede. 54 % van de wereldbevolking woont in een land waar zijn politieke rechten en burgerlijke vrijheden onderdrukt worden. Burgers proberen op te komen voor zichzelf, omdat hun bewegingsvrijheid alsmaar afneemt.

Om verandering te brengen, moeten we de handen ineen slaan. Zodat burgers gehoord kunnen worden en over voldoende bestaansmiddelen kunnen beschikken. Zodat er voortaan gelijkheid tussen man en vrouw is en discriminaties tegenover inheemse bevolkingen stopgezet worden.

Leiders ter verantwoording roepen

Nationale regeringen, internationale organisaties en bedrijven ontlopen meer en meer hun verantwoordelijkheden. Ze zwichten vaak voor politiek opportunisme en privébelangen. De machtsverhoudingen in de wereld veranderen voortdurend, en dat zorgt voor nieuwe breuklijnen tussen de rijke en arme landen ten aanzien van economische veranderingen of de klimaatverandering.

Maar regeringen en bedrijven zijn in staat om de situatie om te keren. Kiezers, arbeiders en consumenten moeten hen confronteren met hun verantwoordelijkheden.

Om verandering op lokaal en mondiaal vlak te realiseren, moeten burgers hun vaardigheden kunnen ontwikkelen. Actieve en verenigde burgers, die hun krachten bundelen over alle continenten heen, kunnen regeringen, bedrijven en organisaties ter verantwoording roepen.

Om deze beweging in het leven te roepen, moeten het belangrijk dat invloedrijke organisaties – zoals Oxfam – alles in het werk stellen. Dat is belangrijk om de politieke ruimte te beschermen. Deze ruimte moet toegang bieden tot informatie, rechtspraak, vrijheid van mening, het recht om zich te verenigen, te verdedigen en te protesteren.

Sociale media

Burgers gebruiken overal ter wereld allerlei communicatiemiddelen, aan een razendsnel tempo. Informatie wordt zo realtime verspreid, wat burgers toelaat om hun stem te laten horen tijdens protesten. Die worden vaak aangevoerd door jongeren, die zich verzetten tegen politieke tirannie, onethisch gedrag van bedrijven en de verwoesting van natuurlijke rijkdommen. Vooral jongeren tonen zich afkering en wantrouwig tegenover de politiek en traditionele instellingen. Ze twijfelen niet om van zich te laten horen, bijvoorbeeld tijdens de Arabische Lente, in de Occupy-beweging, de milieubeweging…

Jongeren spelen een belangrijke rol bij de broodnodige verandering. Maar hun afkeer van de politiek is tegelijkertijd een symptoom van een gebrek aan hoop, perspectief en sociale mobiliteit. Door de demografische explosie van jongeren in het Zuiden en door de toegenomen verstedelijking zal het jongerenactivisme  alleen maar toenemen.

Sociale media zijn een revolutionair instrument voor actief burgerschap geworden. Ze zetten de informatiestroom op zijn kop en zijn erg toegankelijk, wat het activisme onder jongeren een boost geeft. Deze stroom van informatie is vrij toegankelijk. Daarom is het een reëel drukkingsmiddel. Dankzij de sociale media en nieuwe technologieën kan het grote publiek een invloed uitoefenen op de agenda van politici.

 

Wat doet Oxfam voor actief burgerschap?

Oxfam wil dat lokale gemeenschappen, vrouwen, mannen en jongeren in het centrum van de verandering staan. Door middel van dialoog met regeringen en bedrijven, maar ook door de druk die ze op hen kunnen uitoefenen.

Een beweging voor verandering

Burgers moeten hun recht op bestaansmiddelen en waardig werk kunnen opeisen. Daarom engageert Oxfam zich ervoor dat ze gerespecteerde en volwaardige leden van hun maatschappij en economie kunnen worden.

Om dit te realiseren werken we samen met lokale gemeenschappen en lobbyen we bij nationale regeringen om verandering te brengen. We voeren campagne op mondiaal niveau, zodat politici van rijke landen niet langer de armoede in stand houden en creëren. We ondersteunen innoverende manieren om een beweging voor verandering op te richten, zowel in het Noorden als in het Zuiden.

We zijn ervan overtuigd dat mensen in armoede die hun stem laten horen een onvoorwaardelijke bron van hoop vormen. Hoop op echte verandering en een volwaardiger leven. We werken daarom samen met lokale gemeenschappen voor al onze programma’s. Daarbij streven we naar verandering en zorgen we voor humanitaire hulp. We zorgen er altijd voor dat mensen hun fundamentele rechten kunnen opeisen op het vlak van veiligheid, duurzame bestaansmiddelen en basisdiensten voor gezondheid en onderwijs.

Als vrouwen zelf kunnen beslissen, kunnen ze zich beter verzetten tegen geweld en misbruik. De zelfstandigheid van vrouwen is één van de basisprincipes van humanitaire ontwikkeling. We geven dan ook volop prioriteit aan de steun van vrouwen en meisjes, zodat hun rol in de samenleving en economie correct gewaardeerd en erkend wordt.

Strijd voor volwaardig werk

Oxfam-Solidariteit werkt in Zuidoost-Azië samen met lokale organisaties om het recht op volwaardig werk te promoten. In Vietnam bijvoorbeeld zet Oxfam zich in om de vaardigheden van migrantenarbeiders te versterken. Ze kunnen betere levens- en werkomstandigheden opeisen, omdat ze toegang krijgen tot juridische informatie en geholpen worden om een netwerk van contactpersonen op te richten.

In Cambodja zetten onze partners (onafhankelijke vakbonden) zich in om de rechten van talloze werknemers te verdedigen in de textielsector, het toerisme en openbare diensten. De vakbonden oefenen druk uit op de werkgevers om de nationale wetgeving te doen respecteren. Ze pleiten bij de autoriteiten voor een betere sociale bescherming.

Vorming en sensibilisering bij ons

Oxfam hecht veel belang aan vorming over ontwikkeling in het Noorden. Die verandert het gedrag van mensen, waardoor ze meehelpen aan een meer solidaire wereld. Zo toont het Oxfam-inleefatelier Mondiapolis de problematiek van massaconsumptie, mondialisering en het verborgen gezicht van de grote merken. Met een virtuele reis door Cambodja zorgt Mondiapolis ervoor dat zowel jongeren als volwassenen kennis maken met de mannen en vrouwen die in slechte werkomstandigheden in fabrieken moeten werken. Deze verborgen wereld staat in schril contrast met het imago van het product dat we hier kopen.

Ook de campagne Behind The Brands toont aan hoe Oxfam bij ons aan sensibilisering doet. Met deze campagne kunnen consumenten bedrijven ter verantwoording roepen. Oxfam analyseerde het landbouwbeleid en de toeleveringsketens van 10 grote voedingsbedrijven en drankproducenten. Deze bedrijven negeren de rechten van duizenden mensen die voor hun grondstoffen zorgen. Met een petitie en boodschappen op de socialmedia-pagina's van grote bedrijven roepen de consumenten hen op om transparanter te werk te gaan, en onrecht te elimineren in hun volledige toeleveringsketen.

Regeringen moeten er op hun beurt voor zorgen dat bedrijven de rechten van burgers niet schenden. Burgers moeten ook toegang krijgen tot doeltreffende juridische instrumenten. Regeringen moeten een nieuw mondiaal beleid oprichten om voedselcrisissen te voorkomen. Ze moeten zorgen voor een rechtvaardigere verdeling van schaarse grondstoffen. Eind oktober 2013 lanceerde Behind the Brands een petitie, en die zorgde al voor een koerswijziging: Coca-Cola voerde een nultolerantie in voor landroof in zijn toeleveringsketen van suiker.

Jongeren in actie

Lokale jongerengroepen in België voeren met Oxfam actie voor een betere wereld. Ze zetten zich in voor rechtvaardigheid, een eerlijke verdeling van de natuurlijke grondstoffen op onze planeet en een wereldwijde economie die de ongelijkheid vermindert. 

Oxfam werkt rond dit thema in de volgende landen:
Narith Sok

In Cambodja is geld belangrijker dan de wet. Dus een verandering kan enkel van de georganiseerde arbeiders komen.

Narith Sok, gewezen vicevoorzitter van de Cambodjaanse Federatie van werknemers uit de toerismesector

Lees meer over
CTSWF
Actief burgerschap
Cambodja