Rampen en conflicten

Waar mensen gebukt gaan onder een humanitaire crisis, staat Oxfam klaar met hulpprogramma’s voor de slachtoffers. Wij redden mensen. We versterken ook hun overlevingsvermogen en weerbaarheid bij conflicten en natuurrampen. Oxfam waakt erover dat de rechten van slachtoffers gerespecteerd worden.

  • In het dorp Khan Al Ahmar woont een van de 20 gemeenschappen van Palestijnse bedoeïenen die dreigen verdreven te worden. De toegang tot het dorp is langs alle kanten afgesloten, door de omringende kolonies en door een autoweg die Jeruzalem verbindt met de Dode Zee. 

    Eid Abu Hamis legt uit welke ingrijpende gevolgen de confiscatie van gronden heeft op de voedselvoorziening: “De dorpsbewoners kunnen geen tarwe, kikkererwten, gerst en linzen meer telen en hebben een groot deel van hun vee moeten verkopen. Nu overleven ze van 40 schapen en geiten en een enkele kameel.”
    (foto: Simon Rawles/Oxfam)

    Lees meer over
    Bezet Palestijns gebied en Israël
    Rampen en conflicten
  • Abel Veiga Esperon was niet bang van orkanen tot Paloma het land trof. Die dag staat voor altijd in zijn geheugen gegrift. De landbouwer is in het bureau van 'La Baobita' gevlucht, de coöperatie waarvan hij de verantwoordelijke was.  “Het was verschrikkelijk, er waren dingen die overal in het rond vlogen, de struiken en de windmolens vlogen weg”, herinnert Abel zich, “Het zeewater liep tot hier.” 'La Baobita' was een van de 78 coöperaties die verwoest werden door de orkanen Ike en Paloma. Ze zijn heropgestart met de hulp van een Oxfam-project, gerealiseerd door meerdere lokale en internationale partnerorganisaties en mede gefinancierd door de EU.

    Lees meer over
    Cuba
    Rampen en conflicten
  • Teresa Ramona Rodas (midden) woont met haar gezin in een slechte woning op een heuvel in San Luis, in een buitenwijk van San Salvador. “We krijgen hier dikwijls overstromingen en aardverschuivingen. Na de doortocht van de orkaan Stan zijn mensen van de organisatie PROCOMES langsgekomen om ons te helpen. Ze legden ons uit hoe we ons beter kunnen beschermen en wat we moeten doen in geval van een orkaan. Wij hebben geleerd ons risicogebied in kaart te brengen en plaatsen te zoeken waar we snel beschut zijn. Nu weet iedereen waar naartoe om in veiligheid te zijn.”

    Lees meer over
    El Salvador
    Rampen en conflicten
    PROCOMES
  • 23 dorpen in Hom en Kasi, Laos, worden met hulp van Oxfam beter voorbereid op aardbevingen en overstromingen. 

  • 350.000 Haïtianen leven – na de aardbeving in 2010 - nog steeds in zeer slechte hygiënische omstandigheden. Ze hebben onvoldoende toegang tot water en voedsel.

De uitdagingen bij rampen en conflicten

Elk jaar worden miljoenen mensen geconfronteerd met natuurrampen en gewapende conflicten. Ze vluchten uit hun huis en verliezen alles van vandaag op morgen. Ze worden getroffen door honger en ziektes. In al deze omstandigheden is hun overlevingskans afhankelijk van de hulp die ze krijgen om hun basisbehoeften te vervullen. Ook bij trage rampen, zoals een hongersnood na periodes van droogte.

Oxfam onderneemt meestal actie wanneer er een ramp gebeurt (hongersnood, conflict, aardbeving, overstroming...). Oxfam komt de getroffen bevolking te hulp wanneer die nood heeft aan onmiddellijke bijstand. Oxfam stelt noodplannen op voor die interventies en om zo snel mogelijk oplossingen te vinden.

Zo snel mogelijk tussenkomen

Bij een humanitaire ramp wordt de schade vaak groter door de indirecte gevolgen van de noodtoestand. Een gewapend conflict dat gepaard gaat met volksverhuizingen veroorzaakt ook sanitaire behoeften en hongersnood. Een aardbeving kan waterzuiveringsinstallaties vernielen en zo het aantal ziektes overgebracht door vervuild water doen toenemen.

Om een  sneeuwbaleffect te vermijden, is het noodzakelijk om zo snel mogelijk tussen te komen om de toename van de rampen te voorkomen en zoveel mogelijk levens te redden.

Heropbouw

Een ramp veroorzaakt veel menselijk leed, maar vernielt vaak ook scholen, fabrieken, ziekenhuizen en wegen. Vaak zijn het ook de armste en meest kwetsbare bevolkingsgroepen die bij een humanitaire ramp de meeste hulp nodig hebben.

Meestal verliezen ze hun bestaansmiddelen, al hun bezittingen en dus ook de mogelijkheid om te herbeginnen. Daarom helpen we, na de eerste hulpverlening om levens te redden, vervolgens de getroffen bevolkingsgroepen met de heropbouw.

Preventie

Beter voorkomen dan genezen: daarom werken we samen met onze lokale partners om rampen te voorkomen of om de impact ervan te beperken. Dit doen we door bijvoorbeeld de ontbossing tegen te gaan, de landbouwgronden te herstellen, dijken te bouwen of opleiding te geven over letsels verzorgen of omgaan met conflicten.

Als de bevolking opgeleid is om de risico's van rampen te beperken, dan kunnen de meest vernietigende gevolgen vermeden worden. Dit is vooral het geval voor natuurrampen die zich herhalen, en die door de klimaatverandering nog vaker zullen voorkomen.

De uitdagingen in de Centraal-Afrikaanse Republiek

De Centraal-Afrikaanse Republiek is een erg instabiele staat. Al 50 jaar lang wisselen militaire interventies en staatsgrepen elkaar af. 62% van de bevolking leeft onder de armoededrempel. De levensverwachting bedraagt gemiddeld 49 jaar. Op dit moment zijn er 436 000 ontheemden in eigen land. 462 000 mensen zijn gevlucht naar één van de buurlanden.

In 2012 is een nieuwe spiraal van geweld gestart, toen de rebellencoalitie (Seleka) een staatsgreep pleegde in de hoofdstad Bangui. Als gevolg daarvan vluchtte toenmalig president François Bozizé naar buurland Democratische Republiek Congo. Seleka-leider Michel Djotodia werd op dat moment uitgeroepen tot president. In 2014 nam hij alweer ontslag. Als antwoord op de aanvallen van de Seleka-milities vormden zich christelijke anti-Balakamilites. Sindsdien is geweld dagelijkse realiteit voor de burgers van de Centraal-Afrikaanse Republiek.

Vluchtelingen en voedsel

Op een totale bevolking van 4,6 miljoen mensen hebben op dit moment 2,7 miljoen mensen humanitaire hulp nodig. Deze mensen zijn allemaal gevlucht naar veiligere dorpen. In die dorpen is de bevolking op zeer korte tijd verdrievoudigd. Er zijn voedseltekorten in de dorpen, en er was al onvoldoende voedsel vóór de aankomst van de ontheemde landgenoten.

Door het geweld tussen de milities heeft de boeren hun velden niet kunnen bewerken. De oogsten zijn nu heel mager. De prijs van voedingsmiddelen is gestegen en 90% van de bevolking eet slechts één keer per dag.

Bekijk het verhaal van Jeanne, vluchtelinge uit de Centraal-Afrikaanse Republiek:

 

 

Que fait Oxfam à Cuba

Depuis 1993, Oxfam travaille avec des partenaires locaux à la promotion d'un développement équitable et durable à Cuba, avec un focus sur la prévention face aux catastrophes naturelles.

Catastrophes récurrentes, drames évitables

Chaque année, Cuba doit faire face à des périodes de sécheresse, à des séismes et à des ouragans, comme par exemple l'ouragan Matthew en 2016. Les autorités et la société civile n'ont d'autre choix que de rester vigilants et d'investir dans la prévention. Mais grâce à cette approche, l'impact de ces phénomènes naturels se limite souvent à des dégâts matériels.

Oxfam soutient ces efforts de prévention et d'adaptation afin d'améliorer autant que possible la réactivité de la population. En termes plus techniques, on parle de Réduction des Risques de Catastrophes. Quelques exemples :

  • citernes pour stocker l’eau en prévision de sécheresses,
  • installation de sismomètres,
  • formations des communautés aux situations d'urgence…

Aide d'urgence

Lorsqu'une catastrophe a lieu malgré tout, Oxfam est aussi active pour dispenser de l'aide à la population, par exemple en distribuant de l’eau potable aux zones les plus touchées et en réparant les toitures et d'autres infrastructures endommagées.

Renforcer les capacités de nos partenaires locaux

Cela fait maintenant 20 ans qu’Oxfam soutient les efforts des provinces cubaines dans leur travail de réduction des risques et Oxfam reste à leurs côtés pour continuer à renforcer leurs capacités. En renforçant les capacités de partenaires locaux, Oxfam soutient la tendance de décentralisation à Cuba.

Nos partenaires aspirent en effet à un engagement plus grand de la population dans le développement de la communauté ainsi qu'une participation égale des hommes et des femmes.

Les projets d'Oxfam au Cuba reçoivent le soutien financier de l'Union européenne, de la Coopération belge au développement, de la Province de West-Vlaanderen et de l’Agence Suisse de Coopération internationale.

eu           province West-Vlaanderen      agence Suisse de développement

Wat doet Oxfam bij rampen en conflicten

Wanneer er een ramp of crisis gebeurt, is Oxfam zo snel mogelijk ter plaatse om de getroffen bevolking te helpen. Vandaag helpen we meer mensen dan ooit, efficiënter dan ooit, dankzij beter opgeleid humanitair personeel en een gecoördineerde actie.

Van zodra er een humanitaire ramp gebeurt, is Oxfam ter plaatse om onmiddellijk eerste hulp te verlenen. Afhankelijk van de behoeften leveren we samen met onze plaatselijke partners drinkwater, voedsel, medicijnen, tenten en kledij.

Een gecoördineerde actie

In meer dan 90 landen (waarvan er momenteel ongeveer 20 getroffen zijn door rampen) zijn collega’s en partnerorganisaties van Oxfam aanwezig. Die beschikken over een uitgebreid logistiek systeem en veel capaciteit. Dat laat ons toe om wereldwijd onze collectieve respons op humanitaire rampen beter te organiseren, net zoals ons werk op lange termijn zo dicht mogelijk bij de bevolking.

Om de beste resultaten te bereiken, stemmen we ons werk af op dat van andere organisaties, bijvoorbeeld de Verenigde Naties en het Belgisch Consortium voor Noodhulpsituaties 12-12.

Wanneer we een humanitaire actie doen, doen we dat altijd met respect voor de getroffen mensen en gemeenschappen. We werken samen om mogelijke noodsituaties in de toekomst te vermijden of te beperken, in samenwerking met andere humanitaire organisaties en de lokale autoriteiten.

Samen kunnen we steeds meer mensen te helpen, omdat we al jarenlang lokale organisaties ondersteunen en sterker maken. We zorgen ervoor dat ze zelf in staat zijn om te reageren wanneer een noodsituatie zich voordoet.

We zijn specialisten in noodhulp

Oxfam staat al jaren gekend als een internationale ngo die gespecialiseerd is in noodhulp. We hebben meer dan 50 jaar ervaring op het terrein: we zijn bijzonder sterk in zorgen voor de toevoer van drinkwater en sanitaire infrastructuur installeren, maar ook op het vlak van opnieuw voedselzekerheid garanderen.

Na de aardbeving in Haïti in 2010 hebben we bijvoorbeeld:

  • 500.000 mensen voorzien van drinkwater en sanitair
  • en waterbeheerprogramma's opgezet, die we later hebben overgedragen aan lokale comités.

In de DR Congo hebben we noodhulp voorzien in 2012-2013, na de volksverhuizingen die veroorzaakt werden door het conflict met de M23-beweging. 32.500 getroffen mensen op de vlucht, die in de kampen van Mugunga (dicht bij Goma) verbleven, hebben financiële steun gekregen van Oxfam. Daardoor kunnen deze mensen zelf beslissen waarvoor ze dit geld gebruiken en kopen wat in hun situatie het belangrijkst is. In deze situatie werd het geld vooral gebruikt voor eten.

Van noodhulp naar beleidsbeïnvloeding

Rampen en conflicten maken mensen in een kwetsbare situatie nog kwetsbaarder. In een noodsituatie luisteren we naar hun dringende behoeften. We helpen mensen om hun leven opnieuw op te bouwen, op een duurzame manier. Zodat ze nadien ook zonder hulporganisaties verder kunnen. 

Rampen kunnen altijd gebeuren, maar we doen er alles aan om de impact ervan te beperken en ze - waar mogelijk - te voorkomen. Daarom werken we nauw samen met lokale partnerorganisaties: we delen onze kennis en geven hen middelen om druk uit te oefenen op hun overheden. En we doen zelf ook acties en beleidsbeïnvloeding, bij ons en bij de internationale beleidsmakers, zodat systematische rampen zoals hongersnood zich niet meer zouden voordoen.

Rapporten

 

Andrew Pugh

We hebben dringend behoefte aan een plan voor duurzame en realistische migratie, geleid door Haïtianen en voor Haïtianen.

Andrew Pugh, landendirecteur van Oxfam in Haïti

Lees meer over
Rampen en conflicten
Haïti